સંયુક્ત રાષ્ટ્રમાં ભારતે આતંકવાદ, જમ્મુ-કાશ્મીર, લોકતાંત્રિકઅધિકારો અને લઘુમતીઓનામુદ્દાઓ પર પાકિસ્તાનની ટિપ્પણીઓનોઆકરો જવાબ આપ્યો હતો. ન્યૂયોર્કમાં સંયુક્ત રાષ્ટ્રમાં ભારતના કાયમી મિશનના ફર્સ્ટ સેક્રેટરી પેટલગેહલોતે’જવાબ આપવાના અધિકાર’ (right-of-reply) હેઠળ આ કડક પ્રતિક્રિયા આપી હતી.
પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાન શાહબાઝ શરીફના ભાષણનો જવાબ આપતા, ગેહલોતે પાકિસ્તાન પર સરહદ પારના આતંકવાદને સમર્થન આપવાનો આરોપ મૂક્યો અને જમ્મુ-કાશ્મીર અંગેના તેના દાવાઓનેફગાવી દીધા. તેમણે લોકશાહી, માનવ અધિકારો અને ધાર્મિક અસહિષ્ણુતાનામુદ્દે પાકિસ્તાનના રેકોર્ડ પર પણ સવાલો ઉઠાવ્યા; સાથે જ તેમણે દેશના ૨૭મા બંધારણીય સુધારા અને તેના “વાસ્તવિક શાસક”ને મળતી આજીવન સુરક્ષા (immunity)નો પણ ઉલ્લેખ કર્યો. નીચે આપેલા નિવેદનોગેહલોત દ્વારા તેમના જવાબમાં કરવામાં આવેલી ટિપ્પણીઓ અને આરોપો છે.
આતંકવાદ અને પાકિસ્તાન અંગે ભારતનું વલણ
ગેહલોતે કહ્યું કે મુખ્ય મુદ્દો પાકિસ્તાનની “સરહદ પારનાઆતંકવાદની લાંબા સમયથી ચાલી આવતી પ્રથા” છે. ગયા વર્ષે આતંકવાદ સામે ભારતના વલણનો ઉલ્લેખ કરતા તેમણે કહ્યું કે આતંકવાદીઓ પાસે “ભાગવા કે છુપાવવા માટે કોઈ જગ્યા બચી નથી”.
“આતંકવાદ સામે સ્વ-બચાવના અમારા અધિકારનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે અને તે ચાલુ રહેશે,” એમ ગેહલોતે કહ્યું અને ઉમેર્યું કે, “પાકિસ્તાન દ્વારા આતંકવાદ આચરવાનાપરિણામો ભોગવવા પડશે.”
તેમણે એમ પણ કહ્યું કે ભારત અપેક્ષા રાખે છે કે જનરલ એસેમ્બલી પાકિસ્તાન અને તેની નીતિઓનું મૂલ્યાંકન તેના પ્રતિનિધિ દ્વારા કરવામાં આવેલા દાવાઓને બદલે વાસ્તવિકતાના આધારે કરે.
“અમને વિશ્વાસ છે કે આ એસેમ્બલી પાકિસ્તાન અને તેની નીતિઓને તેના વાસ્તવિક સ્વરૂપમાં ઓળખશે, નહીં કે તેના પ્રતિનિધિ દ્વારા ખોટી રીતે રજૂ કરવામાં આવતી છબીના આધારે,” તેમણે કહ્યું. “વર્ષો સુધી જૂઠાણાંનું પુનરાવર્તન કરવાથી તે સત્ય બની જતા નથી.”
ગેહલોતે પાકિસ્તાન પર “આતંકવાદ, કપટ અને દંભ”નો ઉપયોગ કરવાનો આરોપ પણ મૂક્યો અને કહ્યું કે આનાથી “તેને કે વિશ્વને કોઈ ફાયદો થશે નહીં”.
ગેહલોત દ્વારા જમ્મુ-કાશ્મીરનો મુદ્દો ઉઠાવવામાં આવ્યો
જમ્મુ-કાશ્મીર અંગે કરવામાં આવેલી ટિપ્પણીઓનો જવાબ આપતા ગેહલોતે કહ્યું કે ભારતનું વલણ સ્પષ્ટ છે કે આ કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ દેશનો “અવિભાજ્ય અને અભિન્ન અંગ” છે.
ત્યારબાદ તેમણે પાકિસ્તાનના કબજા હેઠળના જમ્મુ-કાશ્મીર તરફ ધ્યાન દોર્યું અને એસેમ્બલીનેત્યાંની પરિસ્થિતિ પર વિચાર કરવા વિનંતી કરી. “પરંતુ જો આપણે કાશ્મીર વિશે વાત કરવી જ હોય, તો ચાલો પાકિસ્તાનના કબજા હેઠળના જમ્મુ અને કાશ્મીર તરફ ધ્યાન આપીએ,” એમ તેમણે કહ્યું. ત્યારબાદ તેમણે તે વિસ્તારના લોકો દ્વારા ભોગવવામાં આવતી “અંધાધૂંધ હત્યાઓ, ક્રૂર હિંસા અને મૂળભૂત અધિકારોથી વંચિત રાખવાની સ્થિતિ”નો ઉલ્લેખ કર્યો.
ભારતે પાકિસ્તાનના લોકશાહી અંગેના રેકોર્ડ પર સવાલ ઉઠાવ્યા
ગહલોતે લોકશાહી અધિકારો અને માનવીય મૂલ્યો અંગે પાકિસ્તાનની ટિપ્પણીઓનો પણ વળતો જવાબ આપ્યો. તેમણે આ ટિપ્પણીઓને “દંભી ઉપદેશો” ગણાવ્યા અને પાકિસ્તાનની રાજકીય વ્યવસ્થા પર સવાલ ઉઠાવ્યા.
“આપણે લોકશાહી અધિકારો અને માનવીય મૂલ્યો વિશે એવા શાસન પાસેથી દંભી ઉપદેશો સાંભળ્યા, જેની રાજધાનીમાં અત્યારે જ તેના પોતાના લોકો સામે સુરક્ષા વ્યવસ્થા સઘન બનાવવામાં આવી રહી છે,” એમ તેમણે કહ્યું.
ત્યારબાદ ગહલોતે પાકિસ્તાન પર “સેનાનું, સેના દ્વારા અને સેના માટે ચાલતું શાસન” હોવાનો આરોપ મૂક્યો. તેમણે દલીલ કરી કે રાજકીય નેતાઓ બદલાઈ શકે છે, પરંતુ તેમના મતે, અંતિમ સત્તા તો સેનાના હાથમાં જ રહે છે.
“તેમના કઠપૂતળી નેતાઓ આવે અને જાય, પરંતુ વાસ્તવિક સત્તા કોના હાથમાં છે તે અંગે કોઈ ભ્રમ ન રાખવો જોઈએ,” એમ તેમણે કહ્યું.
તેમણે પોતાની દલીલને પાકિસ્તાનના ૨૭મા બંધારણીય સુધારા સાથે જોડી અને તેના “વાસ્તવિક શાસકને આપવામાં આવેલી આજીવન સુરક્ષા (ઇમ્યુનિટી)”નો ઉલ્લેખ કર્યો.
ધાર્મિક અસહિષ્ણુતા અંગેની ટિપ્પણીઓ પર ભારતનો વળતો પ્રહાર
ગહલોતે પાકિસ્તાન દ્વારા કરવામાં આવેલા ધાર્મિક અસહિષ્ણુતાનાઉલ્લેખોનો પણ જવાબ આપ્યો. તેમણે કહ્યું કે આવી ટિપ્પણીઓ એવા દેશ તરફથી આવી રહી છે જેનો ઇતિહાસ “કટ્ટરતા અને નફરત”થી ભરેલો છે.
“તેઓ દિવસ દરમિયાન સુરક્ષા જાળવવાનો દાવો કરે છે; પરંતુ વાસ્તવમાં રાત્રે આતંકવાદ ફેલાવે છે,” એમ તેમણે કહ્યું.
તેમણે પાકિસ્તાનના ઈશનિંદા (બ્લેસ્ફેમી) કાયદાઓ અને લઘુમતીઓ સાથેના વ્યવહારનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો અને કહ્યું: “દુનિયા જાણે છે કે પાકિસ્તાનમાં લઘુમતીઓ સાથે કેવો વ્યવહાર કરવામાં આવે છે. કોઈ પણ પવિત્ર દેખાતી વાતો દુનિયાને ગેરમાર્ગે દોરી શકતી નથી.”
ત્યારબાદ ગહલોતે જનરલ એસેમ્બલીમાં પાકિસ્તાન દ્વારા કરવામાં આવેલી ટિપ્પણીઓનો ફરી ઉલ્લેખ કર્યો, તેને “વિચિત્ર” ગણાવી અને તેને ૧૧ સપ્ટેમ્બરનાહુમલાની ૨૫મી વર્ષગાંઠ સાથે જોડી.
“આજે બપોરે, જનરલ એસેમ્બલીએ પાકિસ્તાનના પ્રતિનિધિ તરફથી કેટલીક વિચિત્ર ટિપ્પણીઓ સાંભળી,” એમ તેમણે કહ્યું. ગહલોતે નોંધ્યું કે આ ઘટના ન્યૂયોર્ક શહેર અને વિશ્વ દ્વારા “ભયાનક ૯/૧૧ આતંકવાદી હુમલા”ના ૨૫ વર્ષ પૂર્ણ થયાના બે અઠવાડિયા બાદ બની હતી. તેમણે પાકિસ્તાનમાં ઓસામા બિન લાદેનની હાજરીનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો અને કહ્યું કે તે “પાકિસ્તાની સેનાની મુખ્ય એકેડેમીના બિલકુલ આંગણે” રહેતો હતો. તેમણે પાકિસ્તાની પ્રતિનિધિ દ્વારા તે સંસ્થાની કરવામાં આવેલી પ્રશંસાનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો અને પોતાની વાત પૂરી કરતા પાકિસ્તાનને એવું ગણાવ્યું જેને ખુદ પાકિસ્તાનીઓ “ફોર્મ 47 સરકાર” કહે છે.
જનરલ એસેમ્બલીમાં પાકિસ્તાનના નિવેદનોના જવાબમાં ભારતે જે ઔપચારિક પ્રત્યુત્તર આપ્યો, તેમાં ગેહલોતની આ ટિપ્પણીઓ સામેલ હતી.
